Nasadzenia zastępcze to warunek decyzji, a nie gest dobrej woli
Organ wydający zgodę na usunięcie drzew zwykle nakłada obowiązek posadzenia nowych w zamian. Liczba, gatunki i termin wynikają z treści decyzji, a ich wykonanie jest sprawdzane.
Inwestorzy traktują tę część jako formalność do załatwienia na końcu budowy. Wtedy jednak wszystkie miejsca są już zagospodarowane, a pas zieleni, w którym miały stanąć nowe drzewa, zajęła droga pożarowa albo miejsca postojowe.
Gdzie posadzić i dlaczego trzeba to wiedzieć wcześniej
Drzewo potrzebuje miejsca nie tylko nad ziemią. Pod powierzchnią konkuruje z instalacjami, których przebieg ustala się na etapie projektu.
- Sprawdzenie przebiegu sieci podziemnych i wymaganych od nich odległości.
- Ustalenie odległości od budynków, granicy działki i dróg wewnętrznych.
- Zapewnienie powierzchni przepuszczalnej wokół pnia, a nie samego otworu w kostce brukowej.
- Zaplanowanie dostępu do wody na czas pierwszych sezonów po posadzeniu.
Punkt trzeci przesądza o powodzeniu częściej niż gatunek. Drzewo posadzone w wąskim otworze wśród szczelnej nawierzchni ma ograniczony dostęp do wody opadowej i wypada z bilansu po kilku latach.
Rozwiązaniem bywa skierowanie spływu z części nawierzchni w stronę misy albo zastosowanie podłoża strukturalnego pod chodnikiem. Oba wymagają decyzji na etapie projektu drogowego, bo później oznaczają rozbiórkę wykonanej nawierzchni. To kolejny powód, dla którego zieleń projektuje się razem z zagospodarowaniem terenu, a nie po jego zakończeniu.
Dobór gatunków do warunków, nie do katalogu
Decyzja wskazuje zwykle gatunki albo grupę, z której należy wybrać. W ramach tego zakresu pozostaje miejsce na dopasowanie do konkretnej lokalizacji: nasłonecznienia, zasolenia przy drodze, wiatru na otwartej przestrzeni, rodzaju gruntu.
Gatunek odporny na warunki miejskie kosztuje tyle samo co wrażliwy, a różnica ujawnia się dopiero po kilku sezonach. Przy nasadzeniach objętych obowiązkiem utrzymania ta różnica przekłada się wprost na koszt poprawek i na ryzyko naliczenia opłaty, której odroczenie zależy od przyjęcia się roślin.
Pielęgnacja w pierwszych sezonach
Największa śmiertelność nowych nasadzeń przypada na pierwsze lata po posadzeniu. Powód jest prozaiczny: brak podlewania w okresach suszy oraz uszkodzenia mechaniczne przy koszeniu trawy.
Prosty zestaw zabiegów wystarcza w większości przypadków:
- misa wokół pnia zatrzymująca wodę z podlewania i z opadów,
- ściółkowanie ograniczające parowanie i wzrost chwastów,
- osłona pnia chroniąca korę przed kosiarką i podkaszarką,
- kontrola palików i taśm mocujących, żeby nie wrastały w korę.
Każdy z tych elementów kosztuje niewiele przy posadzeniu, a ich brak oznacza wymianę egzemplarza i powtórne zgłoszenie wykonania obowiązku.
Warto więc od razu ustalić, kto odpowiada za pielęgnację po odbiorze inwestycji. Przy obiektach przekazywanych zarządcy zewnętrznemu obowiązek ten bywa gubiony między wykonawcą a nowym właścicielem, a decyzja pozostaje w mocy niezależnie od tych ustaleń.
Jak to połączyć z resztą postępowania
Nasadzenia są jedną ze składowych decyzji, więc planuje się je razem z wnioskiem, a nie po jego rozpatrzeniu. Wniosek opisujący od razu proponowaną lokalizację i gatunki bywa rozpatrywany sprawniej, bo organ widzi, że inwestor ma na to miejsce.
Punktem wyjścia pozostaje zezwolenie na usunięcie drzew i zakres obowiązków, jakie z niego wynikają. Dopiero z tej listy powstaje projekt zieleni, harmonogram pielęgnacji i przypisanie odpowiedzialności na kolejne sezony.
